Thanh Tra Chuyên Đề Nhà, Đất Dôi Dư Sau Sắp Xếp: Hàng Loạt Địa Phương Vào Diện Rà Soát

Thanh tra Chính phủ mở đợt thanh tra lớn về nhà, đất dôi dư

Thanh tra Chính phủ vừa công bố hàng loạt quyết định thanh tra chuyên đề liên quan đến cơ sở nhà, đất dôi dư sau sắp xếp đơn vị hành chính tại nhiều địa phương trọng điểm như:

• Hà Nội
• Hải Phòng
• Bắc Ninh
• Thanh Hóa
• Lâm Đồng

Động thái này diễn ra trong bối cảnh nhiều địa phương trên cả nước đang triển khai mô hình chính quyền hai cấp và tiến hành sáp nhập, tinh gọn bộ máy hành chính.

Quá trình này làm phát sinh số lượng lớn trụ sở, nhà đất công dôi dư cần được rà soát, xử lý và tái sử dụng hiệu quả.

Theo Thanh tra Chính phủ, mục tiêu của đợt thanh tra nhằm đánh giá thực trạng quản lý, sử dụng nhà đất công sau sắp xếp, đồng thời làm rõ những tồn tại, hạn chế và trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức liên quan.

Thanh tra đồng loạt tại Bắc Ninh, Hải Phòng và Hà Nội

Theo các quyết định được công bố, Thanh tra Chính phủ sẽ triển khai nhiều đoàn thanh tra chuyên đề tại các địa phương lớn.

Tại Bắc Ninh, đoàn thanh tra gồm 12 thành viên do ông Nguyễn Duy Đông làm Trưởng đoàn.

Đối tượng thanh tra gồm:

• UBND tỉnh
• Các sở, ngành
• UBND xã, phường
• Các cơ quan, tổ chức liên quan

Trong khi đó tại Hải Phòng, đoàn thanh tra gồm 9 thành viên do ông Ngô Văn Cường làm Trưởng đoàn.

Ngoài ra, bà Bùi Thị Thúy Nga được phân công giữ vai trò Phó Trưởng đoàn.

Riêng tại Hà Nội, đoàn thanh tra quy mô lớn với 15 thành viên do ông Nguyễn Viết Thạch làm Trưởng đoàn.

Đây được xem là một trong những đợt rà soát lớn nhất liên quan đến tài sản công sau quá trình sắp xếp đơn vị hành chính thời gian qua.

Thanh tra tập trung xử lý tình trạng lãng phí tài sản công

Theo Thanh tra Chính phủ, nội dung thanh tra không chỉ dừng ở việc thống kê số lượng nhà, đất dôi dư mà còn tập trung đánh giá hiệu quả sử dụng tài sản công sau sắp xếp.

Cơ quan thanh tra sẽ làm rõ:

• Thực trạng quản lý nhà đất công
• Kết quả xử lý tài sản dôi dư
• Các tồn tại, sai phạm nếu có
• Trách nhiệm của cơ quan, tổ chức liên quan
• Hiệu quả khai thác và sử dụng tài sản

Đáng chú ý, thời kỳ thanh tra được xác định từ ngày 1/3/2025 đến ngày 30/4/2026.

Trong trường hợp cần thiết, đoàn thanh tra có thể mở rộng xem xét các nội dung phát sinh trước hoặc sau khoảng thời gian này.

Thời hạn thanh tra kéo dài 30 ngày làm việc thực tế, không bao gồm ngày nghỉ và lễ theo quy định.

Theo giới chuyên gia, việc rà soát nhà đất công dôi dư là vấn đề cấp thiết bởi nhiều tài sản sau sáp nhập đang:

• Bỏ trống kéo dài
• Sử dụng kém hiệu quả
• Chưa thể chuyển đổi công năng
• Vướng thủ tục pháp lý
• Gây lãng phí nguồn lực lớn

Bắc Ninh gặp khó trong chuyển đổi công năng tài sản công

Theo thông tin từ địa phương, sau khi sáp nhập Bắc Ninh và Bắc Giang, địa phương này hiện có:

• Quy mô dân số khoảng 3,6 triệu người
• 99 xã, phường
• Quy mô kinh tế khoảng 522.000 tỷ đồng

Sau quá trình sắp xếp đơn vị hành chính, toàn tỉnh phát sinh 635 cơ sở cần xử lý.

Đến nay, địa phương đã xử lý được 317 cơ sở, tuy nhiên vẫn còn nhiều khó khăn trong quá trình triển khai.

Một trong những vướng mắc lớn nhất là cơ chế cho thuê tài sản công trong thời hạn ngắn, khiến doanh nghiệp chưa thực sự mặn mà đầu tư hoặc chuyển đổi công năng.

Theo đánh giá của nhiều chuyên gia, nếu không có cơ chế linh hoạt hơn, nhiều trụ sở và quỹ đất công có thể tiếp tục rơi vào tình trạng bỏ không trong thời gian dài.

Hải Phòng đã xử lý hơn 670 cơ sở nhà đất dôi dư

Tại Hải Phòng, UBND thành phố đã ban hành nhiều văn bản chỉ đạo rà soát, xây dựng phương án sắp xếp và xử lý nhà đất công.

Sau sắp xếp, thành phố phát sinh nhiều cơ sở dôi dư do:

• Sáp nhập cơ quan
• Thay đổi nhu cầu sử dụng
• Tinh gọn bộ máy hành chính

Để đẩy nhanh tiến độ xử lý, Hải Phòng đã thành lập Ban Chỉ đạo và tổ công tác chuyên trách.

Theo thống kê hiện nay:

• Thành phố đã xử lý 676/757 cơ sở
• Còn 81 cơ sở đang tiếp tục hoàn thiện thủ tục

Đây được xem là một trong những địa phương có tiến độ xử lý tài sản công khá nhanh trên cả nước.

Hà Nội chủ động chuẩn bị hồ sơ phục vụ thanh tra

Đối với Hà Nội, ngay từ khi triển khai chủ trương sắp xếp đơn vị hành chính hai cấp, thành phố đã chủ động xây dựng phương án xử lý tài sản công.

Theo đó, Hà Nội cơ bản hoàn thành việc:

• Sắp xếp trụ sở làm việc
• Bố trí cơ sở vật chất
• Điều chuyển phương tiện phục vụ hoạt động
• Rà soát tài sản dôi dư

UBND thành phố cũng đã giao các sở, ngành liên quan phối hợp với đoàn thanh tra và chuẩn bị đầy đủ hồ sơ, tài liệu theo yêu cầu.

Theo giới chuyên gia, Hà Nội là địa phương có khối lượng tài sản công rất lớn nên việc thanh tra sẽ giúp đánh giá toàn diện hiệu quả sử dụng nguồn lực sau sắp xếp.

Mục tiêu lớn là khơi thông nguồn lực phát triển kinh tế

Theo Thanh tra Chính phủ, việc xử lý hiệu quả nhà, đất công dôi dư không chỉ giúp tránh lãng phí mà còn có thể tạo thêm nguồn lực lớn cho phát triển kinh tế – xã hội.

Nhiều ý kiến cho rằng nếu được khai thác hợp lý, các quỹ đất và trụ sở công dư thừa có thể:

• Chuyển đổi thành hạ tầng công cộng
• Phục vụ giáo dục, y tế
• Đấu giá tạo nguồn thu ngân sách
• Thu hút đầu tư
• Phát triển đô thị mới

Tuy nhiên, quá trình này cần đảm bảo:

• Minh bạch
• Đúng quy định pháp luật
• Tránh thất thoát tài sản công
• Hài hòa lợi ích Nhà nước và xã hội

Câu hỏi thường về thanh tra nhà đất dôi dư