Bộ Xây dựng đặt mục tiêu tăng trưởng 2 con số: Hạ tầng, đô thị và nhà ở xã hội sẽ bứt phá giai đoạn 2026 – 2030

Trong bối cảnh Việt Nam bước vào giai đoạn phát triển mới với mục tiêu tăng trưởng GDP trên 10%/năm, ngành xây dựng và hạ tầng được xác định là một trong những trụ cột quan trọng thúc đẩy nền kinh tế. Bộ Xây dựng mới đây đã công bố hàng loạt mục tiêu lớn cùng kế hoạch hành động cho giai đoạn 2026 – 2030, tập trung vào phát triển hạ tầng chiến lược, mở rộng đô thị hóa và thúc đẩy thị trường bất động sản theo hướng bền vững.

Những mục tiêu này được xây dựng trên cơ sở triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và Kết luận số 18-KL/TW về kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội, đầu tư công trung hạn cũng như định hướng tăng trưởng hai con số của cả nước trong giai đoạn tới.

Ngành xây dựng được giao mục tiêu tăng trưởng 14,5% mỗi năm

Theo kế hoạch mới, Bộ Xây dựng đặt mục tiêu tốc độ tăng trưởng khu vực xây dựng đạt khoảng 14,5%/năm trong giai đoạn 2026 – 2030. Đây được xem là mức tăng trưởng rất cao nếu đặt trong bối cảnh ngành xây dựng từng trải qua giai đoạn khó khăn do biến động kinh tế, thị trường bất động sản trầm lắng và áp lực chi phí đầu tư.

Không chỉ dừng ở tăng trưởng ngành, Bộ Xây dựng còn đặt tham vọng hình thành hệ thống đô thị hiện đại, đồng bộ và có khả năng tạo động lực phát triển vùng cũng như quốc gia.

Một trong những chỉ tiêu đáng chú ý là tỷ lệ đô thị hóa của Việt Nam sẽ vượt mốc 50% trong những năm tới. Điều này đồng nghĩa hàng loạt khu đô thị mới, trung tâm kinh tế và hệ thống hạ tầng kỹ thuật sẽ tiếp tục được đầu tư mạnh mẽ trên phạm vi cả nước.

Giới chuyên gia đánh giá, quá trình đô thị hóa nhanh sẽ kéo theo nhu cầu lớn về nhà ở, giao thông, thương mại và các công trình dịch vụ công cộng. Đây sẽ là động lực quan trọng cho thị trường bất động sản, vật liệu xây dựng và đầu tư hạ tầng.

Hoàn thành hơn 1.655km cao tốc và 645km đường sắt

Hạ tầng giao thông tiếp tục là trọng tâm trong chiến lược phát triển mới của Bộ Xây dựng.

Theo kế hoạch, giai đoạn 2026 – 2030 sẽ hoàn thành khoảng 1.655km đường cao tốc trên toàn quốc. Đây được xem là bước tiến lớn nhằm hoàn thiện mạng lưới kết nối liên vùng, giảm chi phí logistics và mở rộng không gian phát triển kinh tế.

Bên cạnh cao tốc, Việt Nam cũng sẽ đẩy mạnh đầu tư đường sắt với mục tiêu hoàn thành khoảng 645km tuyến đường sắt mới, trong đó có 200km đường sắt đô thị tại Hà Nội và TPHCM.

Các dự án này được kỳ vọng sẽ tạo ra sự thay đổi lớn cho diện mạo đô thị, đồng thời góp phần giảm áp lực giao thông tại các thành phố lớn.

Đặc biệt, các tuyến đường sắt đô thị không chỉ mang ý nghĩa giao thông mà còn có khả năng tạo ra “làn sóng” tăng giá bất động sản tại nhiều khu vực hưởng lợi trực tiếp từ hạ tầng.

Nhiều chuyên gia nhận định, khi các tuyến metro, cao tốc và đường vành đai hoàn thiện đồng bộ, thị trường bất động sản sẽ bước sang chu kỳ tăng trưởng mới với tâm điểm là các khu đô thị vệ tinh và vùng ven đô.

Mục tiêu hoàn thành 1 triệu căn nhà ở xã hội

Một trong những nội dung nhận được nhiều sự quan tâm là kế hoạch hoàn thành đề án xây dựng ít nhất 1 triệu căn hộ nhà ở xã hội dành cho người thu nhập thấp và công nhân khu công nghiệp giai đoạn 2021 – 2030.

Trong nhiều năm qua, thiếu hụt nguồn cung nhà ở giá phù hợp luôn là bài toán lớn tại các đô thị lớn như Hà Nội, TPHCM, Bình Dương hay Đồng Nai.

Giá căn hộ thương mại liên tục tăng cao khiến nhiều người lao động khó tiếp cận nhà ở. Do đó, việc đẩy mạnh phát triển nhà ở xã hội được xem là giải pháp quan trọng nhằm đảm bảo an sinh và cân bằng thị trường.

Theo giới chuyên gia, nếu các cơ chế ưu đãi về vốn, đất đai và thủ tục pháp lý được tháo gỡ hiệu quả, phân khúc nhà ở xã hội sẽ có cơ hội phát triển mạnh trong giai đoạn tới.

Đồng thời, đây cũng là lĩnh vực có thể tạo hiệu ứng lan tỏa lớn cho ngành xây dựng và nền kinh tế nói chung.

Chuyển từ “quản lý hành chính” sang “quản trị phát triển”

Để đạt được các mục tiêu tăng trưởng đầy tham vọng, Bộ Xây dựng cho biết sẽ triển khai 11 nhóm giải pháp đồng bộ.

Trong đó, một trong những định hướng quan trọng là thay đổi tư duy quản lý nhà nước theo hướng hiện đại hơn.

Theo kế hoạch, ngành xây dựng sẽ chuyển từ mô hình quản lý hành chính truyền thống sang mô hình “quản trị phát triển”, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm.

Điều này đồng nghĩa hiệu quả thực tế, tác động lan tỏa đến tăng trưởng kinh tế – xã hội sẽ trở thành thước đo quan trọng thay cho cách tiếp cận nặng về thủ tục trước đây.

Bộ Xây dựng cũng ưu tiên đổi mới phương thức quản lý theo hướng chuyển mạnh từ “tiền kiểm” sang “hậu kiểm”, đồng thời đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với kiểm tra, giám sát hiệu quả.

Nhiều chuyên gia cho rằng đây là bước thay đổi cần thiết nhằm tháo gỡ tình trạng chậm tiến độ kéo dài ở nhiều dự án hạ tầng và bất động sản trong thời gian qua.

Tập trung tháo gỡ các “điểm nghẽn” của thị trường bất động sản

Một trong những vấn đề lớn được Bộ Xây dựng xác định là cần tập trung xử lý các điểm nghẽn liên quan đến đất đai, quy hoạch, đầu tư xây dựng và phát triển nhà ở.

Theo giới phân tích, đây chính là những nguyên nhân khiến nhiều dự án bị đình trệ hoặc kéo dài nhiều năm, làm giảm nguồn cung nhà ở và tác động tiêu cực đến thị trường.

Nếu các thủ tục pháp lý được cải thiện theo hướng minh bạch và nhanh gọn hơn, thị trường bất động sản sẽ có cơ hội phục hồi mạnh mẽ trong chu kỳ mới.

Bên cạnh đó, Bộ Xây dựng cũng hướng tới xây dựng cơ chế huy động nguồn lực xã hội để phát triển các công trình hạ tầng chiến lược như:

• Đường sắt tốc độ cao
• Đường sắt đô thị Hà Nội và TPHCM
• Các công trình giao thông trọng điểm quốc gia
• Hệ thống hạ tầng kết nối vùng

Đặc biệt, khu vực tư nhân được kỳ vọng sẽ tham gia sâu hơn vào quá trình nghiên cứu khoa học, đầu tư và triển khai các dự án lớn.

Hạ tầng được kỳ vọng tạo “cú hích” cho bất động sản

Việc đẩy mạnh đầu tư hạ tầng trong giai đoạn 2026 – 2030 đang mở ra kỳ vọng lớn cho thị trường bất động sản trên phạm vi cả nước.

Lịch sử cho thấy, những khu vực có hạ tầng phát triển mạnh thường ghi nhận tốc độ đô thị hóa nhanh và giá trị bất động sản tăng đáng kể theo thời gian.

Các dự án cao tốc, vành đai, metro hay đường sắt tốc độ cao không chỉ giúp rút ngắn khoảng cách di chuyển mà còn thúc đẩy sự hình thành của các trung tâm kinh tế mới.

Nhiều địa phương như TPHCM, Hà Nội, Bình Dương, Đồng Nai, Long An, Hưng Yên hay Hải Phòng được dự báo sẽ hưởng lợi lớn từ làn sóng đầu tư hạ tầng trong thời gian tới.

Câu hỏi thường gặp về kế hoạch phát triển hạ tầng giai đoạn 2026 – 2030