Hà Nội mở rộng quyền về đất đai, rút ngắn thủ tục đầu tư và tăng hỗ trợ doanh nghiệp

Tại Kỳ họp thứ Tư HĐND thành phố Hà Nội khóa XVII diễn ra ngày 12/6, UBND thành phố đã trình hàng loạt nội dung quan trọng nhằm cụ thể hóa các quy định của Luật Thủ đô năm 2026. Đây được xem là bước đi quan trọng giúp Hà Nội xây dựng cơ chế quản lý linh hoạt hơn, khai thác hiệu quả các nguồn lực phát triển và tạo nền tảng tăng trưởng bền vững trong giai đoạn mới.

Theo báo cáo của Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Nguyễn Xuân Lưu, nhóm lĩnh vực kinh tế – ngân sách được đề xuất tới 16 nghị quyết với nhiều chính sách mang tính đột phá. Các nội dung tập trung vào việc tháo gỡ vướng mắc về thủ tục hành chính, nâng cao hiệu quả sử dụng đất đai, đẩy mạnh đầu tư và hỗ trợ khu vực kinh tế tư nhân.

Nhiều đề xuất mới về giao đất, cho thuê đất và chuyển đổi mục đích sử dụng đất

Một trong những nội dung nhận được sự quan tâm lớn nhất là các cơ chế liên quan đến đất đai.

Theo dự thảo, Hà Nội đề xuất ban hành nhiều quy định mới về giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất cũng như chính sách miễn, giảm tiền sử dụng đất và tiền thuê đất.

Đáng chú ý, UBND thành phố được đề xuất trao quyền quyết định giao đất hoặc cho thuê đất trong một số trường hợp đặc biệt mà không phải thực hiện đấu giá quyền sử dụng đất theo quy định của Luật Thủ đô.

Bên cạnh đó, chính quyền cấp xã cũng được kiến nghị trao thêm thẩm quyền trong việc cho thuê đất ngắn hạn. Cơ chế này được kỳ vọng sẽ giúp địa phương chủ động hơn trong quản lý quỹ đất, đồng thời tăng hiệu quả khai thác các khu đất đang bỏ trống hoặc sử dụng chưa hiệu quả.

Một điểm mới khác là đề xuất cho phép doanh nghiệp và nhà đầu tư được tạm nộp tiền sử dụng đất hoặc tiền thuê đất trong thời gian chờ cơ quan chức năng xác định giá đất cụ thể. Điều này được đánh giá sẽ giúp đẩy nhanh tiến độ triển khai dự án, hạn chế tình trạng chậm trễ kéo dài do vướng mắc trong công tác định giá đất.

Mở rộng khai thác khu vực bãi sông, bãi nổi

Đối với các khu vực bãi sông và bãi nổi nằm dọc theo các tuyến sông có đê, Hà Nội đề xuất mở rộng phạm vi khai thác và sử dụng đối với đất công, đất chưa sử dụng hoặc đất nông nghiệp chưa được giao hoặc cho thuê.

Theo định hướng mới, các khu vực này có thể được khai thác để phát triển các mô hình:

• Nông nghiệp sinh thái;
• Du lịch trải nghiệm;
• Giáo dục thực hành;
• Các công trình phục vụ trực tiếp sản xuất nông nghiệp;
• Các mô hình kinh tế xanh gắn với bảo vệ môi trường.

Chính sách này được kỳ vọng sẽ tạo thêm nguồn lực phát triển kinh tế địa phương, đồng thời nâng cao giá trị sử dụng đất tại các khu vực ven sông.

Hỗ trợ mạnh doanh nghiệp phát triển kinh tế tuần hoàn

Một trong những nhóm chính sách đáng chú ý khác là hỗ trợ phát triển công nghiệp môi trường và dịch vụ môi trường theo mô hình kinh tế tuần hoàn.

Theo đề xuất, ngân sách thành phố sẽ hỗ trợ tới 70% lãi suất vay vốn từ Quỹ Đầu tư phát triển thành phố đối với toàn bộ giá trị hợp đồng vay của dự án đủ điều kiện.

Thời gian hỗ trợ có thể kéo dài tối đa 10 năm cho mỗi dự án.

Đây được xem là chính sách có sức hấp dẫn lớn đối với các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xử lý chất thải, tái chế, năng lượng sạch và các ngành công nghiệp thân thiện với môi trường.

Ngoài ra, các doanh nghiệp tham gia chương trình xúc tiến đầu tư, xúc tiến thương mại cấp quốc gia và cấp thành phố cũng được đề xuất nâng mức hỗ trợ lên gấp 1,5 lần hiện nay. Một số hoạt động còn được hỗ trợ thêm 50% chi phí nhằm khuyến khích doanh nghiệp mở rộng thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Tháo gỡ rào cản cho khu công nghệ cao

Trong chiến lược phát triển kinh tế tri thức, Hà Nội tiếp tục dành sự ưu tiên đặc biệt cho lĩnh vực công nghệ cao.

Theo dự thảo, thành phố đề xuất đơn giản hóa đáng kể các thủ tục liên quan đến việc thành lập hoặc mở rộng khu công nghệ cao.

Cụ thể:

• Không bắt buộc lập đề án riêng khi mở rộng khu công nghệ cao;
• Không áp dụng điều kiện tỷ lệ lấp đầy tối thiểu 60% đối với khu công nghệ cao hiện hữu trước khi xem xét mở rộng;
• Tích hợp thủ tục giao đất, cho thuê đất với thủ tục cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư;
• Áp dụng cơ chế đầu tư đặc biệt theo Luật Thủ đô đối với các dự án công nghệ cao.

Theo quy định dự kiến, tối thiểu 50% diện tích đất trong khu công nghệ cao phải dành cho các hoạt động nghiên cứu, phát triển, sản xuất và ứng dụng công nghệ cao nhằm bảo đảm đúng định hướng phát triển.

Hà Nội đề xuất đa dạng hóa kênh huy động vốn

Để đáp ứng nhu cầu đầu tư hạ tầng và phát triển đô thị trong giai đoạn tới, thành phố cũng đề xuất xây dựng khuôn khổ pháp lý cho nhiều hình thức huy động vốn mới.

Trong đó bao gồm:

• Trái phiếu dự án;
• Trái phiếu công trình;
• Trái phiếu đô thị;
• Các công cụ tài chính hiện đại phục vụ đầu tư phát triển.

Việc đa dạng hóa nguồn vốn được kỳ vọng sẽ giúp Hà Nội tiếp cận tốt hơn các nguồn lực tài chính trong nước và quốc tế, đồng thời giảm áp lực lên ngân sách nhà nước.

Cải cách mạnh thủ tục đầu tư

Một trong những điểm nổi bật nhất trong loạt đề xuất lần này là cải cách quy trình phê duyệt chủ trương đầu tư.

Theo UBND thành phố, nếu được thông qua, thời gian xử lý hồ sơ đầu tư sẽ được rút ngắn đáng kể:

• Thời gian thẩm định dự án giảm từ 30% đến 57%;
• Nội dung thẩm định giảm từ 20% đến 40%;
• Thời gian quyết định chủ trương đầu tư giảm từ 33% đến 60%.

Đặc biệt, thành phố còn đề xuất cho phép thực hiện đồng thời việc lựa chọn nhà đầu tư hoặc nhà thầu trong các trường hợp đặc biệt ngay trong quá trình xem xét chủ trương đầu tư.

Đây được đánh giá là giải pháp quan trọng nhằm đẩy nhanh tiến độ triển khai các dự án trọng điểm, hạn chế tình trạng chậm giải ngân và kéo dài thời gian chuẩn bị đầu tư.

Mở rộng hỗ trợ khu vực kinh tế tư nhân

Song song với cải cách thủ tục, Hà Nội cũng đề xuất mở rộng phạm vi hỗ trợ đối với doanh nghiệp tư nhân.

Các lĩnh vực được ưu tiên bao gồm:

• Công nghiệp văn hóa;
• Du lịch;
• Thể thao;
• Giáo dục và đào tạo;
• Y tế;
• Logistics;
• Nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao.

Theo UBND thành phố, đây đều là những ngành có tiềm năng tăng trưởng lớn, tạo nhiều việc làm và góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của Thủ đô trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế ngày càng sâu rộng.

Động lực mới cho thị trường bất động sản và đầu tư Hà Nội

Nếu các cơ chế đặc thù được HĐND thành phố thông qua, thị trường bất động sản Hà Nội được dự báo sẽ hưởng lợi đáng kể nhờ quy trình giao đất, cho thuê đất và phê duyệt dự án được đơn giản hóa.

Bên cạnh đó, việc phát triển hạ tầng, công nghệ cao và huy động thêm nguồn vốn xã hội sẽ tạo ra động lực tăng trưởng mới cho nền kinh tế Thủ đô, đồng thời thu hút dòng vốn đầu tư trong và ngoài nước.