Dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) tập trung vào những chính sách quan trọngTại Phiên họp thứ 8 diễn ra sáng 17/11, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã xem xét, cho ý kiến về việc giải trình, tiếp thu và chỉnh lý dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi). Đây là bước quan trọng trong quá trình hoàn thiện hành lang pháp lý cho lĩnh vực nhà ở, đặc biệt trong bối cảnh nhu cầu nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê và quản lý chung cư ngày càng trở thành những vấn đề được quan tâm.Phát biểu tại phiên họp, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu khẳng định Chính phủ cam kết chỉ đạo các bộ, ngành liên quan hoàn thiện hồ sơ dự án Luật Nhà ở (sửa đổi) với chất lượng cao nhất trước khi trình Quốc hội xem xét, thông qua.Theo báo cáo của Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh, sau quá trình tiếp thu ý kiến của đại biểu Quốc hội và các cơ quan thẩm tra, dự thảo luật đã được chỉnh lý còn 13 chương và 130 điều, giảm 68 điều so với Luật Nhà ở năm 2023.Việc rà soát, tinh gọn các quy định nhằm nâng cao tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi hơn cho hoạt động đầu tư, phát triển và quản lý nhà ở.Đáng chú ý, dự thảo luật tập trung thể chế hóa các chủ trương của Đảng và Nhà nước về phát triển nhà ở gắn với an sinh xã hội, hướng tới mục tiêu bảo đảm người dân có chỗ ở phù hợp. Những chính sách thí điểm đã được kiểm chứng trong thực tiễn cũng được nghiên cứu luật hóa để tạo cơ sở triển khai ổn định, lâu dài.Đề xuất dành quỹ đất phát triển nhà ở cho thuê trong các dự án thương mạiMột trong những nội dung đáng chú ý của dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) là cơ chế dành một phần diện tích đất trong các dự án nhà ở thương mại để xây dựng nhà ở cho thuê và nhà ở xã hội.Theo phương án chỉnh lý, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh sẽ được giao quyết định việc chủ đầu tư dự án nhà ở thương mại phải dành một phần diện tích đất trong phạm vi dự án để phát triển hai loại hình nhà ở này. Chính phủ sẽ quy định cụ thể về quy mô dự án cũng như tỷ lệ diện tích đất phải dành cho mục đích nói trên.Đây được xem là một định hướng chính sách đáng chú ý, thể hiện sự chuyển dịch trong tư duy phát triển thị trường nhà ở. Thay vì chỉ tập trung vào nguồn cung căn hộ để bán, chính sách mới hướng tới phát triển đa dạng sản phẩm, trong đó nhà ở cho thuê được xác định là một cấu phần quan trọng.Việc tăng nguồn cung nhà ở cho thuê có thể góp phần giải quyết nhu cầu chỗ ở của người lao động, người trẻ, người có thu nhập trung bình và những người chưa đủ điều kiện tài chính để mua nhà.Đối với các đô thị lớn, nơi giá nhà thường cao hơn đáng kể so với khả năng tích lũy của nhiều hộ gia đình, việc phát triển quỹ nhà cho thuê có ý nghĩa quan trọng trong việc giảm áp lực sở hữu nhà ở.Tuy nhiên, chính sách này cũng đặt ra yêu cầu phải tính toán hợp lý tỷ lệ đất dành cho nhà ở cho thuê, bảo đảm cân đối hiệu quả đầu tư của doanh nghiệp, quy hoạch đô thị và nhu cầu thực tế tại từng địa phương.Hoàn thiện cơ chế phát triển và quản lý nhà ở cho thuêBên cạnh việc bổ sung cơ chế dành quỹ đất trong các dự án thương mại, dự thảo luật cũng hoàn thiện quy định về nhà ở cho thuê được hình thành từ nhiều nguồn vốn khác nhau.Cụ thể, dự thảo đề cập đến nhà ở cho thuê do Nhà nước tạo lập từ quỹ nhà ở địa phương và nhà ở cho thuê được đầu tư xây dựng bằng nguồn vốn ngoài nhà nước.Các chính sách kế thừa từ mô hình nhà ở xã hội cho thuê tiếp tục được nghiên cứu, đồng thời quy định về đối tượng được thuê, quỹ nhà ở, cơ chế ưu đãi đối với chủ đầu tư, hoạt động quản lý và sử dụng nhà ở cho thuê được chỉnh lý theo hướng rõ ràng hơn.Việc hoàn thiện các quy định này có ý nghĩa quan trọng đối với sự phát triển của thị trường cho thuê chuyên nghiệp.Hiện nay, thị trường nhà ở tại nhiều địa phương vẫn phụ thuộc khá lớn vào hoạt động cho thuê tự phát từ các hộ gia đình và nhà đầu tư cá nhân. Nguồn cung nhà cho thuê được đầu tư bài bản, có chất lượng quản lý đồng bộ và phù hợp với khả năng chi trả của người lao động vẫn là một vấn đề cần tiếp tục giải quyết.Nếu các chính sách mới được triển khai hiệu quả, thị trường có thể từng bước hình thành thêm các dự án nhà ở cho thuê dài hạn, tạo ra lựa chọn phù hợp hơn cho người dân không có nhu cầu hoặc chưa đủ khả năng mua nhà.Nhà ở xã hội: Điều chỉnh quy định bán lại sau 5 nămChính sách nhà ở xã hội tiếp tục là một trong những trọng tâm của dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi).Theo nội dung được Bộ Xây dựng báo cáo, dự thảo đã chỉnh lý các quy định liên quan đến nguyên tắc hỗ trợ và hình thức phát triển nhà ở xã hội. Đồng thời, một số quy định về quyền của chủ đầu tư dự án được điều chỉnh, trong đó có việc lược bỏ quy định cho phép chủ đầu tư chuyển một phần diện tích đất đầu tư xây dựng nhà ở thương mại để bán.Một nội dung đáng quan tâm khác là quy định về giao dịch nhà ở xã hội sau 5 năm.Theo phương án chỉnh lý, nhà ở xã hội sau thời hạn 5 năm được bán lại theo hướng chỉ được bán cho đúng đối tượng, giá bán do các bên thỏa thuận và không phải nộp tiền sử dụng đất.Quy định này nhằm bảo đảm nhà ở xã hội tiếp tục phục vụ đúng nhóm đối tượng chính sách, hạn chế tình trạng lợi dụng cơ chế hỗ trợ để đầu tư, đầu cơ hoặc chuyển nhượng không đúng mục đích.Tuy nhiên, để chính sách đi vào thực tế, cơ quan quản lý cần có hướng dẫn cụ thể về điều kiện chuyển nhượng, thủ tục xác định đối tượng mua và cơ chế kiểm soát giao dịch trên thị trường thứ cấp.Dự thảo cũng tiếp tục hoàn thiện các quy định về nhà ở phục vụ tái định cư, bảo đảm tính thống nhất với pháp luật đất đai. Đây là vấn đề có ý nghĩa trực tiếp đối với các dự án thu hồi đất, giải phóng mặt bằng và phát triển hạ tầng đô thị.Tăng cường quản lý, giám sát hoạt động vận hành nhà chung cưMột nhóm chính sách khác được quan tâm là quản lý và sử dụng nhà chung cư.Dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) bổ sung và làm rõ các vấn đề thuộc thẩm quyền quyết định của Hội nghị nhà chung cư, đồng thời tăng cường cơ chế giám sát hoạt động của Ban quản trị.Theo đó, quyền và nghĩa vụ của Ban quản trị chung cư sẽ được quy định rõ hơn. Cơ chế phối hợp giữa Ban quản trị với chính quyền địa phương cũng được hoàn thiện nhằm nâng cao hiệu quả quản lý.Đáng chú ý, dự thảo giao Bộ Xây dựng quy định chi tiết hoạt động của đơn vị quản lý vận hành nhà chung cư. Trách nhiệm bàn giao kinh phí bảo trì và cơ chế cưỡng chế bàn giao kinh phí bảo trì cũng được làm rõ.Đây là những nội dung có tác động trực tiếp đến hàng triệu cư dân đang sinh sống tại các khu chung cư trên cả nước.Thực tế cho thấy, tranh chấp giữa cư dân, chủ đầu tư và Ban quản trị thường xuất phát từ những vấn đề như quản lý quỹ bảo trì, chất lượng dịch vụ, minh bạch tài chính, quyền sử dụng diện tích chung và trách nhiệm bảo dưỡng công trình.Do đó, việc hoàn thiện hành lang pháp lý sẽ góp phần nâng cao trách nhiệm của các chủ thể tham gia quản lý chung cư, đồng thời bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người mua nhà.Rà soát chính sách sở hữu nhà ở của tổ chức, cá nhân nước ngoàiTại phiên họp, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Phan Chí Hiếu đánh giá Chính phủ đã nghiêm túc nghiên cứu, tiếp thu nhiều ý kiến của đại biểu Quốc hội và chỉnh lý dự thảo luật.Tuy nhiên, Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp đề nghị tiếp tục làm rõ một số vấn đề liên quan đến quyền sở hữu nhà ở của tổ chức, cá nhân nước ngoài tại Việt Nam.Các nội dung cần được nghiên cứu thêm bao gồm nghĩa vụ tài chính về đất đai khi tổ chức, cá nhân nước ngoài mua căn hộ không gắn với quyền sử dụng đất; nghĩa vụ tài chính của các bên khi chuyển nhượng nhà ở từ tổ chức, cá nhân nước ngoài cho tổ chức hoặc công dân Việt Nam.Ngoài ra, việc xử lý nhà ở thuộc sở hữu của người nước ngoài trước và sau khi hết thời hạn sở hữu cũng cần được rà soát kỹ lưỡng.Các quy định này phải bảo đảm đồng bộ với chính sách cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư và những quy định liên quan đến cấp Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở.Đồng thời, cần bảo đảm tính thống nhất giữa dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) và dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi), đặc biệt đối với quyền và nghĩa vụ của tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài thực hiện dự án đầu tư xây dựng nhà ở tại Việt Nam.Đề nghị quy định tỷ lệ nhà ở xã hội dành cho thuêĐối với chính sách nhà ở cho thuê không sử dụng vốn Nhà nước và nhà ở xã hội để cho thuê, Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp đề nghị Chính phủ cân nhắc bổ sung quy định cụ thể về tỷ lệ diện tích nhà ở xã hội mà chủ đầu tư phải dành để cho thuê.Theo cơ quan thẩm tra, trong trường hợp dự án nhà ở xã hội tiếp tục được triển khai theo cả ba hình thức bán, cho thuê mua và cho thuê, cần có cơ chế duy trì tỷ lệ nhà ở cho thuê ổn định trong dự án.Chủ đầu tư cần có trách nhiệm bảo đảm phần diện tích này không bị chuyển đổi sang hình thức bán hoặc cho thuê mua, qua đó hình thành nguồn cung nhà ở cho thuê lâu dài.Đề xuất này có ý nghĩa đáng chú ý trong bối cảnh nhu cầu thuê nhà tại các khu công nghiệp, khu vực tập trung đông lao động và các đô thị lớn ngày càng tăng.Nếu được quy định cụ thể, chính sách có thể giúp hạn chế tình trạng nguồn cung nhà ở xã hội tập trung quá nhiều vào sản phẩm để bán, trong khi nhóm người có thu nhập thấp, người lao động di cư và người chưa đủ điều kiện mua nhà vẫn thiếu lựa chọn phù hợp.Chính phủ tập trung hoàn thiện 4 nhóm vấn đề trọng tâmPhát biểu tại phiên họp, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu cho biết sau khi Quốc hội thảo luận tại tổ và hội trường, Chính phủ đã chỉ đạo Bộ Xây dựng phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Tư pháp cùng các bộ, ngành liên quan nghiên cứu, tiếp thu nghiêm túc các ý kiến đóng góp.Trên cơ sở kết luận của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chính phủ sẽ tập trung hoàn thiện dự thảo luật theo bốn nhóm vấn đề trọng tâm.Thứ nhất, bảo đảm tính đồng bộ giữa các luật liên quan. Dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) cần được rà soát trong mối quan hệ với dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi) và dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi), trong đó xác định quan điểm lấy Luật Đất đai làm luật gốc.Thứ hai, rà soát kỹ các chính sách quan trọng. Những vấn đề liên quan đến sở hữu nhà ở của người nước ngoài, nhà ở cho thuê, chuyển nhượng nhà ở xã hội sau 5 năm, công chứng giao dịch và vận hành Quỹ nhà ở cần tiếp tục được nghiên cứu để bảo đảm tính khả thi.Thứ ba, hoàn thiện quy định chuyển tiếp. Chính phủ yêu cầu rà soát kỹ các điều khoản chuyển tiếp, tránh phát sinh khoảng trống pháp lý khi luật mới có hiệu lực, đặc biệt đối với những chính sách được luật hóa từ Nghị quyết số 201/2025/QH15.Thứ tư, chuẩn bị đồng bộ các văn bản hướng dẫn. Các dự thảo nghị định quy định chi tiết thi hành luật cần được chuẩn bị song song, tránh tình trạng luật đã có hiệu lực nhưng thiếu hướng dẫn triển khai trên thực tế.Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu khẳng định Chính phủ cam kết hoàn thiện hồ sơ dự án Luật Nhà ở (sửa đổi) với chất lượng cao nhất để trình Quốc hội thông qua.Kết luận phiên họp, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định đánh giá cao sự phối hợp giữa Chính phủ, Bộ Xây dựng và Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp trong quá trình tiếp thu, giải trình và chỉnh lý dự thảo luật.Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề nghị Bộ Xây dựng khẩn trương hỗ trợ Chính phủ hoàn thiện dự thảo, gửi tài liệu đến các cơ quan liên quan và đại biểu Quốc hội theo đúng quy định trước khi Quốc hội biểu quyết thông qua vào cuối Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI.Tác động của dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) đối với thị trường bất động sảnNhìn từ góc độ thị trường, những nội dung được đề xuất trong dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) cho thấy định hướng phát triển nhà ở trong thời gian tới không chỉ tập trung vào việc gia tăng số lượng dự án mà còn chú trọng cơ cấu sản phẩm và khả năng tiếp cận nhà ở của người dân.Trước hết, việc thúc đẩy nhà ở cho thuê có thể tạo ra một phân khúc phát triển mới cho thị trường bất động sản. Các doanh nghiệp có năng lực tài chính và kinh nghiệm quản lý vận hành có thể xem xét phát triển những dự án cho thuê dài hạn, đặc biệt tại khu vực có nhu cầu lớn về nhà ở của người lao động.Thứ hai, chính sách nhà ở xã hội được hoàn thiện có thể góp phần nâng cao tính minh bạch trong hoạt động mua bán và chuyển nhượng. Việc kiểm soát đối tượng được mua lại sau 5 năm sẽ giúp bảo đảm mục tiêu an sinh xã hội của chương trình.Thứ ba, các quy định về quản lý chung cư có thể tạo ra môi trường vận hành chuyên nghiệp hơn. Điều này không chỉ bảo vệ quyền lợi cư dân mà còn góp phần nâng cao chất lượng tài sản bất động sản trong dài hạn.Dù vậy, tác động thực tế vẫn phụ thuộc vào nội dung cuối cùng được Quốc hội thông qua, các nghị định hướng dẫn và cách thức triển khai tại từng địa phương.Đặc biệt, việc xác định tỷ lệ quỹ đất dành cho nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê cần được tính toán trên cơ sở quy hoạch, nhu cầu dân cư, khả năng phát triển hạ tầng và hiệu quả đầu tư. Nếu thiết kế chính sách hợp lý, đây có thể là một trong những nền tảng quan trọng giúp thị trường bất động sản phát triển cân bằng và bền vững hơn.Nguồn tham khảo: Nội dung phát biểu và báo cáo tại Phiên họp thứ 8 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội ngày 17/11; thông tin từ Bộ Xây dựng và cơ quan thẩm tra dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi).Lưu ý: Các chính sách trong bài được trình bày theo nội dung dự thảo và phương án chỉnh lý tại phiên họp, không đồng nghĩa toàn bộ quy định đã chính thức có hiệu lực.Câu hỏi về dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi)1. Dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) hiện có bao nhiêu chương và điều?Theo báo cáo của Bộ Xây dựng tại Phiên họp thứ 8 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, dự thảo sau chỉnh lý gồm 13 chương và 130 điều, giảm 68 điều so với Luật Nhà ở năm 2023.2. Dự thảo có đề xuất bắt buộc dành đất xây dựng nhà ở cho thuê không?Có. Dự thảo đề xuất giao UBND cấp tỉnh quyết định việc chủ đầu tư dự án nhà ở thương mại phải dành một phần diện tích đất trong dự án để xây dựng nhà ở cho thuê và nhà ở xã hội. Quy mô và tỷ lệ cụ thể sẽ do Chính phủ quy định.3. Nhà ở xã hội sau 5 năm có được chuyển nhượng không?Theo phương án chỉnh lý được báo cáo tại phiên họp, nhà ở xã hội sau 5 năm được bán lại theo hướng chỉ bán cho đúng đối tượng, giá bán do các bên thỏa thuận và không phải nộp tiền sử dụng đất. Cần theo dõi quy định chính thức trong văn bản được Quốc hội thông qua.4. Dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) có thay đổi gì về quản lý chung cư?Dự thảo làm rõ thẩm quyền của Hội nghị nhà chung cư, quyền và nghĩa vụ của Ban quản trị, cơ chế giám sát và phối hợp với chính quyền địa phương. Đồng thời, trách nhiệm bàn giao và cưỡng chế bàn giao kinh phí bảo trì cũng được hoàn thiện.5. Những nội dung nào cần tiếp tục được rà soát trước khi luật được thông qua?Các vấn đề trọng tâm gồm chính sách sở hữu nhà ở của người nước ngoài, nhà ở cho thuê, bán nhà ở xã hội sau 5 năm, công chứng giao dịch, vận hành Quỹ nhà ở, quy định chuyển tiếp và sự đồng bộ với pháp luật đất đai, kinh doanh bất động sản. CẬP NHẬT THỊ TRƯỜNG BẤT ĐỘNG SẢN Theo dõi những chính sách mới về nhà ở, quy hoạch, pháp lý dự án và xu hướng thị trường bất động sản. Nhadat88.vn đồng hành cùng bạn trong hành trình tìm kiếm thông tin và cơ hội đầu tư hiệu quả. KHÁM PHÁ NHADAT88.VN → Điều hướng bài viếtKhánh Hòa khởi tố đối tượng khai thác cát trái phép tại khu vực Dự án Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 Sửa đổi đồng bộ 3 luật bất động sản: Kỳ vọng khơi thông dự án tồn đọng, tháo gỡ điểm nghẽn pháp lý