Quảng Ngãi: Hơn 21.000 m² đất nông nghiệp bị biến thành “khu an táng” trái phép, hàng chục ngôi mộ xây dựng kiên cố gây bức xúc

Hàng chục nghìn mét vuông đất nông nghiệp bị biến thành “khu an táng” tự phát

Tại xã Tịnh Khê, dư luận địa phương đang đặc biệt quan tâm đến vụ việc một cá nhân tự ý sử dụng hơn 21.165 m² đất nông nghiệp để hình thành “khu an táng” tự phát kéo dài suốt nhiều năm qua.

Theo tìm hiểu, từ năm 2018 đến nay, ông Nguyễn Trị (52 tuổi, trú thôn An Đạo, xã Tịnh Khê) đã đứng ra nhận chuyển nhượng nhiều diện tích đất trồng cây lâu năm rồi cải tạo mặt bằng, phân lô thành các khu vực phục vụ nhu cầu chôn cất và cải táng mồ mả. Hoạt động này diễn ra trong thời gian dài nhưng không nằm trong quy hoạch nghĩa trang của địa phương.

Người dân địa phương cho biết, phần lớn khách mua đất mộ đến từ khu vực xã An Phú, bao gồm các xã Nghĩa An và Nghĩa Phú cũ. Do nhu cầu muốn an táng người thân gần nhà để thuận tiện chăm nom, nhiều gia đình đã chấp nhận mua các phần đất nông nghiệp được cải tạo thành khu chôn cất.

Theo phản ánh, mỗi phần mộ xây mới, ông Trị nhận khoảng 7–8 triệu đồng tiền công. Nếu thực hiện theo hình thức “trọn gói” bao gồm san lấp mặt bằng, làm đường nội bộ, xây dựng kè chống sạt lở và xây mộ hoàn thiện, chi phí có thể dao động từ 30–50 triệu đồng tùy quy mô.

87 phần mộ đã được xây dựng trái phép

Qua kiểm tra, UBND xã Tịnh Khê xác định đã có hàng chục ngôi mộ xây dựng trái phép trong khu vực này từ năm 2018 đến nay.

Theo thống kê của địa phương:

• Tại thôn Trường Định có 10 thửa đất với diện tích hơn 11.000 m², hình thành 64 ngôi mộ.
• Tại thôn An Đạo có 5 thửa đất hơn 10.100 m² với 26 phần mộ cải táng.

Tổng cộng đã có khoảng 87 phần mộ được chôn cất và cải táng trong khu vực đất nông nghiệp nói trên. Diện tích sử dụng cho mục đích an táng hiện chiếm khoảng 30% tổng diện tích khu đất hiện hữu.

Điều đáng chú ý là dù chính quyền địa phương đã nhiều lần lập biên bản, nhắc nhở và cắm biển cảnh báo, hoạt động mua bán đất mộ vẫn diễn ra âm thầm. Nhiều khu vực tiếp tục được khoanh vùng chờ giao dịch, cho thấy dấu hiệu vi phạm chưa dừng lại.

Lo ngại phá vỡ quy hoạch và ảnh hưởng phát triển du lịch

Nhiều cử tri tại xã Tịnh Khê cho rằng việc hình thành khu an táng tự phát gần khu vực chùa Minh Đức và Khu văn hóa Thiên Mã đang gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến cảnh quan môi trường cũng như định hướng phát triển du lịch của địa phương.

Một số người dân phản ánh, việc các ngôi mộ xây dựng kiên cố, nằm rải rác trên đất nông nghiệp không chỉ phá vỡ quy hoạch sử dụng đất mà còn làm mất mỹ quan khu vực ven biển và các tuyến du lịch trọng điểm.

Đặc biệt, khu vực này vốn được địa phương định hướng phát triển du lịch văn hóa – tâm linh kết hợp sinh thái. Vì vậy, việc xuất hiện nhiều công trình an táng tự phát có nguy cơ ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động thu hút đầu tư và phát triển kinh tế địa phương trong tương lai.

Chính quyền nhiều lần làm việc với người vi phạm

Theo Báo cáo số 52/BC-PKT ngày 23/4/2026 của Phòng Kinh tế xã Tịnh Khê, trước phản ánh kéo dài từ người dân, ngày 27/1/2026, UBND xã đã tổ chức làm việc với ông Nguyễn Trị để làm rõ vụ việc.

Qua buổi làm việc, chính quyền xác định việc chuyển nhượng đất nông nghiệp để phục vụ chôn cất là hành vi trái quy định pháp luật, ảnh hưởng nghiêm trọng đến công tác quản lý đất đai và quy hoạch địa phương.

Ông Nguyễn Trị sau đó đã thừa nhận sai phạm và được yêu cầu chấm dứt ngay hoạt động mua bán, sang nhượng đất phục vụ an táng. Chính quyền cũng cảnh báo sẽ xử lý nghiêm nếu tiếp tục tái diễn vi phạm.

Đến ngày 9/4/2026, Phòng Kinh tế xã tiếp tục làm việc để xác minh thông tin liên quan đến hai thửa đất mà gia đình ông Trị đang sử dụng gồm:

• Thửa số 6, tờ bản đồ 144, diện tích 6.798,1 m².
• Thửa số 24, tờ bản đồ 18, diện tích 5.931,3 m².

Cả hai đều là đất trồng cây lâu năm được gia đình sử dụng từ trước.

Theo khai nhận, tại thửa đất số 6, ông Trị cho người thân cải táng các phần mộ bị ảnh hưởng bởi các dự án như chùa Minh Đức và tuyến đường Mỹ Khê – Trà Khúc.

Riêng tại thửa số 24, ông đã chuyển nhượng đất và xây dựng thêm 15 ngôi mộ mới.

Ngoài ra, ông Trị còn nhận chuyển nhượng đất bằng hình thức thỏa thuận miệng từ một số hộ dân khác mà không có giấy tờ pháp lý hợp lệ. Sau đó tiến hành cải tạo mặt bằng, làm đường giao thông và xây dựng kè chống sạt lở để tổ chức chôn cất cho người dân ở khu vực xã An Phú.

Theo khai báo, có khoảng 45 ngôi mộ được xây dựng theo hình thức “trọn gói”, bao gồm đào huyệt và xây hoàn thiện.

Việc xử lý gặp nhiều khó khăn vì liên quan yếu tố tâm linh

Theo hồ sơ địa chính lưu trữ, toàn bộ khu vực này trước ngày 1/7/2014 đều thuộc diện đất do UBND xã quản lý. Tuy nhiên sau nhiều lần biến động, một phần diện tích đã được giao cho hộ gia đình sử dụng với mục đích đất trồng cây lâu năm.

UBND xã Tịnh Khê nhận định việc sử dụng đất nông nghiệp để chôn cất, cải táng ngoài quy hoạch nghĩa địa là hành vi chuyển mục đích sử dụng đất trái phép theo quy định tại Nghị định 123/2024/NĐ-CP.

Theo quy định hiện hành, mức xử phạt đối với hành vi sử dụng đất nông nghiệp sai mục đích có thể dao động từ vài triệu đến hàng trăm triệu đồng tùy diện tích và khu vực vi phạm.

Tuy nhiên, công tác xử lý trên thực tế được đánh giá là khá phức tạp do:

• Vụ việc kéo dài nhiều năm.
• Diện tích vi phạm lớn.
• Số lượng mộ xây dựng nhiều và kiên cố.
• Liên quan trực tiếp đến yếu tố tín ngưỡng, tâm linh.

Điều này khiến việc cưỡng chế, tháo dỡ hay áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả gặp không ít khó khăn.

Công an xã đang phối hợp làm rõ vụ việc

Ông Nguyễn Hoài Thanh, Phó Chủ tịch UBND xã Tịnh Khê cho biết hiện Công an xã đang phối hợp làm việc với ông Nguyễn Trị và các cá nhân liên quan để hoàn thiện hồ sơ, dự kiến báo cáo UBND xã trong tháng 5/2026 nhằm đưa ra hướng xử lý tiếp theo.

Trước mắt, địa phương đã cho cắm biển cảnh báo tại khu vực thực địa nhằm ngăn chặn người dân tiếp tục chôn cất trái phép trong “khu an táng” tự phát.

Đồng thời, chính quyền cũng khuyến cáo người dân, đặc biệt là người ngoài địa phương, không tự ý mua bán hoặc chuyển nhượng đất phục vụ chôn cất khi chưa được cơ quan chức năng cho phép.

Những hệ lụy từ việc sử dụng đất sai mục đích

Các chuyên gia cho rằng tình trạng tự ý chuyển đổi đất nông nghiệp thành nơi an táng không chỉ gây thất thoát quỹ đất sản xuất mà còn kéo theo nhiều hệ lụy:

• Phá vỡ quy hoạch sử dụng đất.
• Ảnh hưởng cảnh quan môi trường.
• Gây khó khăn cho quản lý đô thị và phát triển du lịch.
• Tiềm ẩn tranh chấp pháp lý trong tương lai.
• Làm phát sinh các giao dịch đất đai không minh bạch.

Trong bối cảnh nhiều địa phương đang siết chặt quản lý đất đai, các trường hợp tự ý phân lô, chuyển đổi công năng đất nông nghiệp trái phép được dự báo sẽ tiếp tục bị kiểm tra và xử lý nghiêm.