Sai mục đích sử dụng đất trên sổ đỏ khi cấp đổi phải làm sao? Hướng dẫn thủ tục đính chính theo Luật Đất đai 2024

Nhiều trường hợp cấp đổi sổ đỏ phát sinh sai sót thông tin đất đai

Thời gian gần đây, cùng với quá trình đo đạc lại, cấp đổi Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo quy định mới, nhiều người dân phản ánh tình trạng thông tin trên sổ đỏ sau cấp đổi không trùng khớp với thực tế sử dụng đất trước đó.

Các sai sót thường gặp bao gồm:

• Sai diện tích đất
• Sai loại đất
• Sai mục đích sử dụng đất
• Sai thông tin chủ sử dụng
• Sai thời hạn sử dụng đất

Trong đó, việc thay đổi mục đích sử dụng đất trên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đang gây nhiều tranh luận vì liên quan trực tiếp đến quyền lợi của người dân.

Mới đây, Bộ Tài nguyên và Môi trường đã có hướng dẫn nguyên tắc liên quan đến trường hợp của một người dân phản ánh việc ghi nhận loại đất trên sổ đỏ sau cấp đổi chưa phù hợp với thực tế sử dụng.

Diện tích tăng thêm sau đo đạc nhưng bị ghi thành đất trồng cây

Theo phản ánh, vào tháng 5/2023, ông Nguyền thực hiện thủ tục đề nghị cấp đổi Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Trong quá trình thực hiện, cơ quan quản lý đất đai tiến hành đo đạc lại và xác định diện tích thực tế của thửa đất là 139,7m2, tăng thêm 29,7m2 so với giấy chứng nhận cũ.

Theo cán bộ đo đạc, phần diện tích tăng thêm xuất phát từ sai số đo đạc qua các thời kỳ trước đây. Đồng thời:

• Ranh giới thửa đất không thay đổi
• Không có tranh chấp với các hộ liền kề
• Có xác nhận ranh giới đầy đủ giữa các hộ dân

Đáng chú ý, từ trước đến thời điểm cấp đổi, toàn bộ diện tích đất đều được sử dụng làm nhà ở và công trình phục vụ đời sống, không thay đổi mục đích sử dụng đất.

Tuy nhiên, sau khi được cấp Giấy chứng nhận mới, thông tin trên sổ đỏ lại ghi nhận:

• Tổng diện tích: 139,7m2
• Đất ở: 110m2
• Đất trồng cây hằng năm khác: 29,7m2

Bên cạnh đó, thời hạn sử dụng cũng được phân thành:

• Đất ở: sử dụng lâu dài
• Đất trồng cây hằng năm khác: đến ngày 1/7/2064

Điều này khiến người dân cho rằng việc ghi nhận như vậy là chưa phù hợp với hiện trạng sử dụng đất thực tế.

Người dân có được yêu cầu cấp lại hoặc đính chính sổ đỏ?

Theo ông Nguyền, Giấy chứng nhận cũ trước đây chỉ thể hiện đất ở và toàn bộ diện tích hiện nay cũng đang được sử dụng ổn định để ở.

Do đó, ông cho rằng toàn bộ diện tích 139,7m2 cần được xác định là đất ở thay vì tách thành hai loại đất khác nhau.

Người dân đặt câu hỏi liệu có thể yêu cầu cấp lại hoặc đính chính Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo quy định của Luật Đất đai 2024 hay không.

Bộ Tài nguyên và Môi trường hướng dẫn thế nào?

Trả lời về vấn đề này, Bộ Tài nguyên và Môi trường cho biết đây là vụ việc cụ thể thuộc thẩm quyền giải quyết của địa phương nên cơ quan này không có đủ hồ sơ để kết luận chính xác.

Tuy nhiên, Bộ đã hướng dẫn nguyên tắc xử lý theo quy định pháp luật hiện hành.

Theo đó, nếu Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã cấp có sai sót về thông tin, người dân có thể thực hiện thủ tục đính chính Giấy chứng nhận theo Điều 45 của Nghị định 101/2024/NĐ-CP.

Đây là nghị định quy định về:

• Điều tra cơ bản đất đai
• Đăng ký đất đai
• Cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất
• Hệ thống thông tin đất đai

Những trường hợp được đính chính Giấy chứng nhận

Theo quy định, thủ tục đính chính được áp dụng khi:

• Cơ quan nhà nước phát hiện sai sót trên Giấy chứng nhận
• Người sử dụng đất phát hiện sai thông tin trên sổ đỏ
• Sai sót phát sinh trong quá trình đăng ký biến động đất đai

Sai sót có thể liên quan đến:

• Thông tin người sử dụng đất
• Diện tích thửa đất
• Loại đất
• Tài sản gắn liền với đất
• Mục đích sử dụng đất
• Thời hạn sử dụng đất

Trong trường hợp người dân phát hiện sai sót, có quyền chủ động nộp hồ sơ yêu cầu đính chính.

Hồ sơ cần chuẩn bị để đính chính sổ đỏ

Theo Điều 45 Nghị định 101/2024/NĐ-CP, hồ sơ gồm:

Đơn đăng ký biến động đất đai

Người dân sử dụng mẫu số 11/ĐK ban hành kèm theo nghị định.

Bản gốc Giấy chứng nhận đã cấp

Đây là tài liệu bắt buộc để cơ quan chức năng thực hiện chỉnh lý hoặc cấp đổi.

Giấy tờ chứng minh sai sót

Ví dụ:

• Hồ sơ đo đạc cũ
• Biên bản xác nhận ranh giới
• Hồ sơ cấp Giấy chứng nhận trước đây
• Tài liệu thể hiện hiện trạng sử dụng đất ổn định

Giấy ủy quyền (nếu có)

Nếu thực hiện thông qua người đại diện thì phải có văn bản ủy quyền hợp pháp.

Trình tự xử lý đính chính sổ đỏ theo quy định mới

Sau khi tiếp nhận hồ sơ, cơ quan chức năng sẽ thực hiện các bước:

Kiểm tra hồ sơ

Cơ quan quản lý đất đai sẽ rà soát toàn bộ hồ sơ pháp lý liên quan.

Lập biên bản xác định sai sót

Nội dung và nguyên nhân sai sót sẽ được xác minh cụ thể.

Trình cơ quan có thẩm quyền

Nếu đủ điều kiện, cơ quan chức năng sẽ xác nhận nội dung đính chính hoặc cấp mới Giấy chứng nhận.

Cập nhật dữ liệu đất đai

Thông tin mới sẽ được cập nhật vào hồ sơ địa chính và cơ sở dữ liệu đất đai.

Trả kết quả cho người dân

Người dân nhận lại Giấy chứng nhận đã được đính chính hoặc cấp mới.

Vì sao tranh chấp loại đất trên sổ đỏ ngày càng phổ biến?

Theo giới chuyên gia, trong quá trình số hóa dữ liệu đất đai và đo đạc lại hiện trạng, nhiều địa phương xuất hiện chênh lệch diện tích hoặc thay đổi cách xác định loại đất.

Nguyên nhân có thể đến từ:

• Sai số đo đạc lịch sử
• Hồ sơ cũ chưa đầy đủ
• Quy định pháp luật thay đổi qua từng giai đoạn
• Khác biệt giữa hiện trạng sử dụng và hồ sơ lưu trữ
• Dữ liệu địa chính chưa đồng bộ

Trong nhiều trường hợp, dù người dân sử dụng ổn định làm đất ở từ lâu nhưng phần diện tích tăng thêm lại bị xác định thành đất nông nghiệp hoặc đất khác.

Điều này ảnh hưởng lớn đến:

• Quyền xây dựng
• Giá trị bất động sản
• Khả năng chuyển nhượng
• Vay vốn ngân hàng
• Quyền sử dụng lâu dài

Người dân cần lưu ý gì khi phát hiện sai sót trên sổ đỏ?

Các chuyên gia khuyến nghị người dân nên kiểm tra kỹ thông tin trên Giấy chứng nhận ngay sau khi được cấp hoặc cấp đổi.

Đặc biệt cần rà soát:

• Diện tích
• Loại đất
• Tên chủ sử dụng
• Tứ cận thửa đất
• Thời hạn sử dụng
• Tài sản gắn liền với đất

Nếu phát hiện sai sót, nên nhanh chóng liên hệ Văn phòng đăng ký đất đai hoặc Phòng Tài nguyên và Môi trường để được hướng dẫn xử lý kịp thời.

Việc để kéo dài có thể gây khó khăn khi giao dịch hoặc thực hiện các thủ tục pháp lý khác sau này.