Tuyến đường gần 364 tỷ đồng ở Ninh Bình vướng chuyện hộ lan: Hơn 60 hộ dân lo mất lối vào đất canh tác

Dự án tuyến đường huyện nối từ đê tả Đáy đến đường 57B, huyện Ý Yên cũ, tỉnh Ninh Bình, được kỳ vọng tạo thêm kết nối giao thông và thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội khu vực. Tuy nhiên, khi dự án bước vào giai đoạn hoàn thiện, một vấn đề liên quan đến hệ thống hộ lan bảo vệ tuyến đường đang khiến hàng chục hộ dân xã Vạn Thắng lo lắng vì nguy cơ mất lối tiếp cận đất sản xuất.

Điểm đáng chú ý là đoạn đường đang được phản ánh dài hơn 1km, trong khi khu vực phía bên trái tuyến có 66 hộ dân đang sử dụng đất nông nghiệp có nguồn gốc giao đấu thầu lâu dài từ năm 1994.

Dự án đường gần 364 tỷ đồng sắp hoàn thành

Dự án tuyến đường huyện nối từ đê tả Đáy đến đường 57B huyện Ý Yên cũ được khởi công từ tháng 5/2022, dự kiến hoàn thành vào tháng 9/2026.

Tuyến đường có chiều dài gần 7km, tổng mức đầu tư gần 364 tỷ đồng. Chủ đầu tư là Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng số 2 tỉnh Ninh Bình, gọi tắt là Ban 2.

Sau nhiều năm triển khai, tuyến đường cơ bản đã được xây dựng và đang thực hiện những hạng mục hoàn thiện, trong đó có việc lắp đặt hệ thống hộ lan tôn sóng dọc tuyến chính.

Hộ lan là một hạng mục thường được sử dụng nhằm tăng cường an toàn giao thông, hạn chế phương tiện đi chệch khỏi phần đường và bảo vệ người tham gia giao thông tại những vị trí cần thiết.

Tuy nhiên, tại một khu vực cụ thể của dự án, việc lắp đặt hộ lan lại phát sinh vấn đề liên quan trực tiếp đến việc đi lại và sản xuất của người dân.

Hộ lan có nguy cơ bịt lối vào đất nông nghiệp

Theo phản ánh, đoạn từ Km3+919,04 đến Km5+44,05, thuộc địa bàn xã Vạn Thắng, có nhiều diện tích đất nông nghiệp của người dân đang canh tác.

Các thửa đất này nằm giữa tuyến đường mới và tuyến đường sắt, kéo dài hơn 1km. Người dân cho rằng nếu hộ lan được lắp đặt liên tục dọc tuyến thì việc tiếp cận ruộng sẽ gặp khó khăn, thậm chí một số hộ có nguy cơ không còn lối trực tiếp để đưa máy móc, vật tư và nông sản vào, ra khu vực sản xuất.

Ông Phạm Hữu Hiền, một người dân tại xã Vạn Thắng, cho biết gia đình ông có khoảng 360m² đất nông nghiệp đã canh tác trong nhiều năm. Hiện trên diện tích này đang trồng mít, đỗ đen và một số loại hoa màu.

Theo ông Hiền, điều khiến gia đình lo lắng không phải việc tuyến đường được xây dựng mà là phương án lắp hộ lan sau khi tuyến đường hoàn thành.

Nếu hộ lan được lắp kín, người dân có thể vẫn nhìn thấy khu đất của mình nhưng lại không có điều kiện thuận lợi để đưa phương tiện, máy móc và vật tư vào sản xuất.

Đối với sản xuất nông nghiệp, việc chỉ có thể đi bộ hoặc phải tìm đường vòng không phải lúc nào cũng khả thi. Máy cày, máy kéo, xe vận chuyển nông sản và nhiều loại vật tư cần một lối tiếp cận phù hợp.

Do đó, nếu không có phương án xử lý, người dân lo ngại đất nông nghiệp có thể bị bỏ hoang, ảnh hưởng trực tiếp đến nguồn thu nhập của các hộ gia đình.

66 hộ dân có đất canh tác nằm dọc tuyến đường

Theo UBND xã Vạn Thắng, tại phía bên trái tuyến đường huyện nối từ đê tả Đáy đến đường 57B, đoạn từ Km3+919,04 đến Km5+44,05, có 66 hộ sử dụng đất có nguồn gốc giao đấu thầu lâu dài từ năm 1994.

Các thửa đất kéo dài hơn 1km, nằm giữa tuyến đường mới và tuyến đường sắt.

Theo thiết kế dự án đã được phê duyệt, phía bên trái tuyến đường chính được bố trí hệ thống tôn hộ lan cao khoảng 0,7m, tạo ranh giới giữa tuyến đường và khu đất.

Về góc độ an toàn giao thông, việc thiết kế hộ lan có thể xuất phát từ yêu cầu kỹ thuật của dự án. Tuy nhiên, vấn đề phát sinh ở đây là điều kiện tiếp cận khu đất nông nghiệp sau khi hộ lan được lắp đặt.

Đây cũng chính là điểm mà chính quyền địa phương và người dân đề nghị chủ đầu tư xem xét lại trên cơ sở điều kiện thực tế.

UBND xã đề nghị tạm dừng lắp hộ lan

Trước phản ánh của người dân, UBND xã Vạn Thắng đã có tờ trình gửi Ban 2 tỉnh Ninh Bình đề nghị xem xét tạm dừng thi công tôn hộ lan tại khu vực nói trên.

Địa phương đồng thời đề nghị các cơ quan liên quan xem xét điều chỉnh hồ sơ thiết kế, bỏ tôn hộ lan tại vị trí từ Km3+919,04 đến Km5+44,05 ở bên trái tuyến.

Mục tiêu là bảo đảm phù hợp với hiện trạng và nhu cầu đi lại thực tế của những hộ dân đang có đất canh tác.

Đề xuất này cho thấy chính quyền địa phương đang cố gắng tìm điểm cân bằng giữa yêu cầu bảo đảm an toàn giao thông của một tuyến đường mới và nhu cầu tiếp cận đất sản xuất của người dân.

Vấn đề đặt ra là nếu bỏ hoàn toàn hộ lan thì phải có giải pháp kỹ thuật thay thế để vẫn bảo đảm an toàn. Ngược lại, nếu giữ nguyên thiết kế nhưng không bố trí đủ lối đi, nguy cơ ảnh hưởng đến việc sản xuất của người dân có thể tiếp tục tồn tại.

Cuộc họp ngày 10/8 và sự vắng mặt của Ban 2

Sau khi tiếp nhận phản ánh, Ban 2 tỉnh Ninh Bình đã đặt lịch làm việc với UBND xã Vạn Thắng để trao đổi với những hộ dân bị ảnh hưởng.

Theo lịch thống nhất, UBND xã giao Phòng Kinh tế mời các hộ dân có đất trong khu vực và trưởng thôn đến trụ sở UBND xã vào lúc 14h30 ngày 10/8.

Tuy nhiên, đến thời điểm cuộc họp, đại diện UBND xã Vạn Thắng và các hộ dân đã có mặt nhưng đại diện Ban 2 không đến làm việc và cũng không thông báo lý do.

Sự việc khiến nhiều người dân và đại diện địa phương phải chờ đợi.

Trao đổi với phóng viên, lãnh đạo Phòng Dự án dân dụng 2 thuộc Ban 2 tỉnh Ninh Bình cho biết đơn vị đã tiếp nhận các ý kiến, kiến nghị của người dân.

Theo vị này, hạng mục tôn hộ lan được thi công theo đúng hồ sơ thiết kế đã được thẩm định và phê duyệt.

Tuy nhiên, Ban 2 cũng nhìn nhận đề nghị bảo đảm lối đi vào khu đất canh tác của người dân xã Vạn Thắng là chính đáng.

Theo thông tin từ Ban 2, từ ngày 12/5, đơn vị đã tạm dừng thi công hạng mục tôn hộ lan tại khu vực này để thống nhất lại phương án.

Đây được xem là bước cần thiết nhằm tránh việc hoàn thiện một hạng mục theo thiết kế nhưng sau đó phải tháo dỡ, điều chỉnh do không phù hợp với điều kiện sử dụng thực tế.

Địa phương bác thông tin tự tổ chức cuộc họp

Ông Phạm Tiến Điện, Phó Chủ tịch UBND xã Vạn Thắng, cho biết sáng 10/8, cán bộ Ban 2 vẫn gọi điện cho địa phương để xác nhận lại thời gian làm việc.

Tuy nhiên, đến thời điểm dự kiến, khi địa phương liên hệ lại thì thuê bao không liên lạc được.

Theo ông Điện, vì đại diện Ban 2 không đến làm việc theo lịch đã thống nhất, UBND xã đã lập biên bản ghi nhận việc vắng mặt.

Ông cũng khẳng định thông tin cho rằng xã tự tổ chức buổi làm việc ngày 10/8 là không chính xác.

Sau sự việc, đại diện Ban 2 đã đến xã làm việc, xin lỗi và đề nghị tổ chức hội nghị đối thoại với người dân vào ngày 21/8.

Động thái này mở ra cơ hội để các bên trực tiếp trao đổi về những phương án kỹ thuật có thể thực hiện mà vẫn bảo đảm cả an toàn giao thông lẫn quyền tiếp cận đất sản xuất.

Người dân đưa ra 3 phương án xử lý hộ lan

Tại hội nghị ngày 21/8, người dân đã đưa ra 3 phương án để giải quyết vấn đề.

Phương án thứ nhất là bỏ hộ lan tại khu vực có đất sản xuất.

Phương án thứ hai là thay hộ lan bằng cọc tiêu.

Phương án thứ ba là giữ hộ lan nhưng bố trí lối đi riêng cho từng hộ dân.

Trong khi đó, phương án được Ban 2 đưa ra là toàn đoạn đường chỉ bố trí khoảng 10 lối mở.

Đây là điểm khiến người dân tiếp tục lo lắng bởi khu vực có hơn 60 hộ có đất canh tác.

Nếu chỉ có khoảng 10 lối mở, nhiều hộ sẽ không có lối trực tiếp vào thửa đất của mình. Trong trường hợp đó, người dân có thể phải đi vòng, chui qua hộ lan hoặc đi nhờ qua phần đất của hộ khác.

Về lâu dài, phương án này có thể tiếp tục tạo ra bất tiện trong sản xuất và phát sinh những vấn đề mới liên quan đến quyền sử dụng lối đi.

Bài toán cần giải quyết: An toàn đường bộ và quyền tiếp cận đất sản xuất

Vụ việc tại xã Vạn Thắng cho thấy một vấn đề thường xuất hiện trong quá trình triển khai các dự án hạ tầng: thiết kế kỹ thuật và điều kiện sử dụng thực tế cần được xem xét đồng thời.

Một tuyến đường mới phải đáp ứng yêu cầu về an toàn giao thông. Hệ thống hộ lan được thiết kế để bảo vệ phương tiện, hạn chế các tình huống nguy hiểm và kiểm soát khu vực tiếp giáp đường.

Tuy nhiên, khi tuyến đường đi qua hoặc nằm cạnh những khu đất nông nghiệp đang được sử dụng, việc bố trí các công trình bảo vệ đường cần tính đến khả năng tiếp cận của người dân.

Đặc biệt, nếu những thửa đất đã tồn tại và được sử dụng ổn định từ nhiều năm trước, phương án thiết kế cần được đối chiếu với hiện trạng để hạn chế ảnh hưởng không cần thiết.

Trong trường hợp vẫn cần hộ lan vì lý do an toàn, việc bố trí các lối mở hợp lý có thể là một phương án cần nghiên cứu.

Ngược lại, nếu có thể sử dụng cọc tiêu hoặc giải pháp kỹ thuật khác mà vẫn đáp ứng yêu cầu an toàn, phương án này cũng có thể được cân nhắc.

Ban 2 sẽ báo cáo UBND tỉnh Ninh Bình

Lãnh đạo Ban 2 tỉnh Ninh Bình cho biết đơn vị sẽ tiếp thu các ý kiến của người dân, đồng thời phối hợp với UBND xã Vạn Thắng tổng hợp các phương án và báo cáo UBND tỉnh Ninh Bình để có hướng xử lý phù hợp.

Như vậy, vấn đề hiện vẫn chưa có phương án cuối cùng.

Điểm tích cực là hạng mục hộ lan tại khu vực người dân phản ánh đã được tạm dừng để xem xét lại.

Việc tiếp tục đối thoại giữa chủ đầu tư, chính quyền địa phương và người dân sẽ có vai trò quan trọng trong việc tìm ra phương án phù hợp nhất.

Đối với người dân, điều họ cần không đơn thuần là bỏ hộ lan mà quan trọng hơn là phải bảo đảm có lối đi hợp lý, an toàn và ổn định để tiếp tục sản xuất.

Đối với dự án, việc xử lý sớm cũng giúp hạn chế nguy cơ phát sinh khiếu nại, tranh chấp hoặc phải điều chỉnh công trình sau khi đã hoàn thành.

Cần một phương án hài hòa để dự án phát huy hiệu quả

Tuyến đường huyện nối từ đê tả Đáy đến đường 57B là công trình giao thông có quy mô đầu tư lớn, được kỳ vọng cải thiện khả năng kết nối và phục vụ phát triển kinh tế – xã hội của khu vực.

Tuy nhiên, hiệu quả của một dự án hạ tầng không chỉ được đánh giá bằng chiều dài tuyến đường, số vốn đầu tư hay thời điểm hoàn thành. Một công trình chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi nó đáp ứng được yêu cầu giao thông, đồng thời hạn chế tối đa những tác động bất lợi đến đời sống và sản xuất của người dân.

Đối với đoạn tuyến qua xã Vạn Thắng, bài toán hiện nay là tìm được phương án xử lý hộ lan phù hợp. Nếu cần thiết phải duy trì hộ lan để bảo đảm an toàn, việc bố trí đủ lối tiếp cận đất sản xuất cần được tính toán trên cơ sở số lượng hộ dân thực tế.

Trong trường hợp có giải pháp kỹ thuật thay thế bảo đảm an toàn tương đương, phương án đó cũng có thể được xem xét.

Điều quan trọng nhất là quyết định cuối cùng cần dựa trên khảo sát thực tế, hồ sơ thiết kế, yêu cầu an toàn giao thông và quyền lợi chính đáng của người dân.

Việc Ban 2 tiếp tục phối hợp với UBND xã Vạn Thắng để tổng hợp ý kiến và báo cáo UBND tỉnh Ninh Bình được kỳ vọng sẽ giúp tháo gỡ điểm nghẽn này trước khi dự án hoàn thành.

Những câu hỏi thường gặp về các dự án Ninh Bình

1. Tuyến đường nối từ đê tả Đáy đến đường 57B dài bao nhiêu?

Tuyến đường dài gần 7km, được khởi công tháng 5/2022 và dự kiến hoàn thành vào tháng 9/2026.

2. Tổng mức đầu tư dự án là bao nhiêu?

Dự án có tổng mức đầu tư gần 364 tỷ đồng, do Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng số 2 tỉnh Ninh Bình làm chủ đầu tư.

3. Có bao nhiêu hộ dân bị ảnh hưởng bởi phương án hộ lan?

Theo UBND xã Vạn Thắng, đoạn từ Km3+919,04 đến Km5+44,05 có 66 hộ sử dụng đất có nguồn gốc giao đấu thầu lâu dài từ năm 1994.

4. Vì sao người dân phản đối việc lắp hộ lan?

Người dân lo ngại hộ lan cao khoảng 0,7m được lắp liên tục sẽ làm mất hoặc hạn chế lối tiếp cận khu đất nông nghiệp, gây khó khăn cho việc đưa máy móc, vật tư và nông sản ra vào.

5. Ban 2 đã dừng lắp hộ lan chưa?

Theo thông tin từ Ban 2, hạng mục tôn hộ lan tại khu vực được phản ánh đã tạm dừng thi công từ ngày 12/5 để thống nhất lại phương án.

6. Người dân đề xuất những phương án nào?

Ba phương án được đưa ra gồm bỏ hộ lan, thay hộ lan bằng cọc tiêu hoặc giữ hộ lan nhưng bố trí lối đi riêng cho từng hộ.

7. Phương án cuối cùng đã được quyết định chưa?

Chưa. Ban 2 cho biết sẽ phối hợp với UBND xã Vạn Thắng tổng hợp ý kiến và báo cáo UBND tỉnh Ninh Bình để có phương án phù hợp.